Dördüncü Göz

  El cevap: Hayır! Peki ama önemsiz, sıradan ve günlük işlerde kullanılan kısa mesaj servisi güvenli olmasa ne olur diye düşünebilirsiniz, ilk başta, fazla derine inmeden. Oysa SMS hizmetini çok önemli bir yerde daha kullanıyoruz: 2FA, two-factor authentication, yani iki aşamalı doğrulama. E-postadan Twitter, Facebook vb sosyal medya sitelerine kadar hemen heryerde hep 2FA kullanıliyor, hem de SMS üstünden. Motherboard için yazan Joseph Cox şöyle anlatmış kısa mesajlarının nasıl kopyalandığını (ing.): https://www.vice.com/en/article/y3g8wb/hacker-got-my-texts-16-dollars-sakari-netnumber Yapılacak iki şey var: 2FA doğrulamasını uçtan uca şifrelenmiş bir uygulamayla (örneğin WhatsApp) gerçekleştirmek. Yapılamıyorsa ve SMS kullanmak zorundaysanız, işlemden sonra şifre, kod vb ne varsa bir kenara yazıp kısa mesajı telefonunuzdan silmek.  Kazalar tedbirsizleri sever.

Dördüncü Göz yaklaşık iki yıldır yayında. Son altı aylık donanım kaynaklı kesintiyi dikkate almazsak tabii. Site bu süre boyunca herhangi bir internet hosting şirketinin hizmetinden yararlanmadı. Tabiri caizse, evden, mütevazi bir Pentium III bilgisayarla, TTnet'in sıradan ADSL bağlantısını kullanarak çalıştı. Şu veya bu nedenle benzer bir şey yapmak isteyecek olanlar için (küçük bir şirketiniz olabilir ya da öğrenme, deney amaçlı) tecrübelerimi, daha doğrusu hatalarımı size aktarmak istedim. Öncelikle, statik dediğimiz sabit site kuracaklar için bir sorun yok ama benimki gibi güncesini (blog) yayınlamak isteyenler bir iki noktaya dikkat etmeli. Ben etmedim. a) Günce yazılımı Kullanacağınız yazılımın permalink özelliği mutlaka olmalı ve bu sizin istediğiniz şekilde ayarlanabilmeli. Tek bir tavsiyem var: Wordpress . b) Permalinkler Güncenizin permalinkleri her ihtimale karşı hazırlıklı olmak istiyorsanız Blogger tarzı olmalı: "www.siteadi.com/yil/ay/yazibasligi.html...

Sansürden kurtulma teknolojileriyle anonim iletişim sistemleri birbirine benzer ve çoğunlukla birbiriyle ilşkilidir, fakat tamamen farklı kıstaslarla çalışırlar. Anonim iletişim sistemleri kullanıcının kimliğini içerik sağlayıcıdan gizleyerek mahremiyetini korumaya odaklanır. Buna ek olarak, gelişmiş sistemler kullanıcının kimliğini iletişim sisteminin kendisinden bile gizleyebilmek için[2] farklı yöneltme teknikleri kullanırlar. Sansürü aşma tekniklerininse anonimlik birinci hedefleri değildir. Aksine, öncelik kullanıcının internet erişimini kısıtlayan engelleri güvenli şekilde aşmaktır. İçerik engellemlerini aşmak güvenli iletişim teknolojisini ve bir dereceye kadar gizliliği gerektirir fakat anonimliği değil. Anonim iletişim sistemleri sık sık sansürü aşmak için kullanılır. Bir avantajları bağlanabilecek bir şebekenin hep olması ve bunu yaparken de anonim olunmasıdır. Kullanılmaları için kişinin kullanılan bilgisayarda uygun izinlerinin olması ve yazılım kurabilmesini gerektir...

Kapı yönlendirme (ing: port forwarding) olarak da bilinen tünel açma (ing. tunneling), güvenilir olmayan (herkesçe dinlenebilen) şifresiz trafiği şifreleyip sarmalamaya olanak sağlar. Sansürlenmiş bölgedeki kullanıcı sansürlenmeyen yerdeki bilgisayara bir tünel açacak yazılımı bilgisayarına indirmek zorundadır. Kullanıcının bilgisayarındaki bütün hizmetler kullanıma açıktır, fakat onun isteklerini ve gelen talepleri yönlendiren bilgisayarla kendisininki arasında şifrelenmiş bir tünel kullanılır. Çeşitli tünel açma programları mevcuttur. Sansürsüz yerlerde tanıdığı olanlar özel tüneller yaratabilir, olmayanlarsa ticari hizmet satın alabilir (çoğunluğu aylık abonelikle hizmet verir). Bedava tünel hizmeti veren şirketlerse gelirlerini reklamlarla sağlar. Reklam trafiği şifresiz olduğu için dinlenebilir ve kullanıcının tünel hizmeti kullandığı anlaşılabilir. Artı bir çok tünel hizmeti alan adı taleplerini sızdıran socks proxyler kullanır. http-tunnel hopster htthost Artıları: Tüne...

Açık sunucular bilerek ya da başka nedenlerle uzak bilgisayarların bağlanabilmesi için açık bırakılmış sunuculardır. Bu sunucuların kamu hizmeti olarak mı açık tutulduğu yoksa yanlış ayarlandıkları için mi erişilebildikleri belirlenemez. UYARI: Yerel yasaların yorumlanmasına tabi olarak, açık vekil sunucuların kullanımı yetkisiz erişim olarak değerlendirilebilir ve ceza söz konusu olabilir. Açık vekil sunucuların kullanılması tavsiye edilmemektedir. Açık vekil sunucular bulmak Bir çok site açık sunucu listelerini düzenli olarak yayınlar, fakat bu vekil sunucuların hala çalışır durumda olduğunu göstermez. Bu listelerdeki hiç bir bilginin, özellikle de anonimlik düzeyi ve sunucunun coğrafi yerinin doğruluğunun garantisi yoktur. Bu servislerden yararlanmak size ait bir risktir. Açık sunucu listeleri veren siteler: antiproxy.com rosinstrument.com multiproxy.org publicproxyservers.com Yazılım: Proxy araçları sourceforge.net Açık vekiller: sıradışı kapılar Ulusal düzeyde ...

Vekil ya da proxy sunucu, kullanıcıyla ziyaret edilen site arasında konumlanır ve istemci (ziyaretçi) ve sunucu arasında tampon görevi görerek ağ trafiği (http), dosya transferi (ftp) ve şifrelenmiş trafik (ssl) dahil olmak üzere çeşitli uygulamaları destekleyebilir. Proxy sunucular, bireyler, kurumlar ve devletler tarafından güvenlik, anonimlik, bellekte saklama ve filtreleme dahil, çeşitli amaçlar için kullanılır. Vekil sunucu kullanmak için, son kullanıcının internet tarayıcısını ayarlaması ve vekil sunucunun adını veya numarısını, artı çalıştığı kapı (port) numarasını girmesi gerekir. Çok basit olmasına rağmen, kütüphaneler, internet kafeler ve işyerleri gibi halka açık erişim noktalarındaki tarayıcıların ayarlarını değiştirmek her zaman mümkün olmayabilir.[1] Artıları: Ağ trafiğine (http) ek olarak diğer trafik çeşitlerine de saydamca vekalet edecek yazılım bolluğu arasından seçim yapmak çok zor ve hepsi de standart olmayan kapılarda (port) çalışabiliyor. Herkese açık vekil su...

Sansürden kurtulma sistemleri gerekli olmadıkça anonimlik sağlamaz ama çoğunlukla son kullanıcının kimliği ziyaret edilen siteden gizlenir.[1] Eğer kullanıcıyla ağ tabanlı uygulama arasındaki bağlantı düz metinse (http), çoğu bedava hizmette olduğu gibi, aradaki herhangi biri tarafından neler yaptığınız izlenebilir, internet hizmet sağlayıcınızdan tutun da... Yani sansürden kurtulmanın başarılı olduğu durumlarda bile, yetkililer kullanıcıyı takip edebilir, anti-sansür programı kullandığını tesbit edebilir. Artı, bağlantı süresince aktarılan içeriği görebilir. Düz metin işleyen ağ-tabanlı uygulamalar bazen filtrelemeden kurtulmak için adres karıştırma (ing: URL obfuscation ) dediğimiz bir tekniği kullanırlar. Bu, örneğin ROT-13 gibi harflerin 13 sıra atlanarak yazıldığı basit teknik bile adreste tehlikeli sözcük arayan sansür mekanizmalarını atlatmaya yeter: http://www.dorduncugoz.com adresi ROT-13'le uggc://jjj.qbeqhaphtbm.pbz haline gelir. Unutulmaması gereken şey sansür aşılsa ...

Ağ-tabanlı yazılımların kurulması bir parça teknik bilgi ve uygun kaynakların (bir ağ sunucusu ve bant genişliği) varlığını gerektirir. Tedarikçi özel bir kurum veya kişiyse, hizmetin verileceği adres yalnızca kullanmak isteyen kişilere verilir, böylece halka açık uygulamaların tersine sansürcü kurumların bundan haberdar olması zorlaşır. Bu tür hizmetlerin farkına varılması ve engellenme olasılığı, bir öncekilere göre daha düşüktür. Özel programlar, son kullanıcının kişisel ihtiyaçlarına bir dereceye kadar uygun olarak ayarlanıp kurulabilir. Bazı ayarlamalar ağ sunucusunun çalıştığı kapının (ing: port) değiştirilmesi ve bağlantının şifrelenmesidir. SSL (Secure Sockets Layer), internette güvenli veri iletimi için kullanılan bir uygulamadır ve kredi kartı bilgileri gibi içeriğin aktarılmasında da kullanılır. SSL kullanılan sitelere olağan "http" protokolü yerine "https" kullanılarak erişilir. SSL kullanımında görülen diğer bir seçenek de ağ sunucusunun kök dizinin...

Ağ-tabanlı uygulamalar kullanıcının ziyaret etmek istediği sayfanın adresini (URL) gireceği bir form içeren ve istenilen ağ sayfasının içeriğini ona gösteren özel ağ (web) sayfalarıdır. Kullanıcıyla ziyaret edilmek istenen site arasında bağlantı yoktur, ve uygulama, kullanıcının engellenen sayfayı görebilmesi için saydam bir vekil sunucu (proxy) görevini tereyağdan kıl çekercesine yapar. Bu özel ağ sayfası uygulamaları, gidilen sitedeki linkleri de yeniden yazarak kullanıcının tekrar tekrar form doldurmasına gerek bırakmaksızın sansürsüz bir sörf deneyimi yaşamasına yardımcı olurlar. Ağ-tabanlı bir uygulamayı kullanırken, ziyaretçilerin herhangi bir program kurmak zorunda olmamasının yanısıra, tarayıcılarında da bir değişiklik yapmalarına gerek yoktur. Kullanıcının yapması gereken tek şey uygulama sayfasına gitmek, görmek istedikleri sayfanın adresini yazmak ve "gönder" (ing: submit) düğmesine basmaktan ibarettir. Böylelikle kullanıcının teknik bilgi düzeyi önemsizleşir ve uy...

Aşma teknolojileri genellikle değişen kaynak ve bilgi düzeyleri olan farklı farklı kullanıcıları hedefler. Bir senaryo için uygun olan yöntem diğerlerinde iyi çalışmayabilir. Teknoloji seçilmeden önce aşağıdaki soruların yanıtlanması hem tedarikçi hem de kullanıcı için önemlidir: Muhtemel kullanıcı sayısı nedir ve ne kadar bant genişliği (internet hızı diye düşünün) vardır? (hem tedarikçi, hem de kullanıcı için) Muhtemel kullanıcıların internete eriştikleri öncelikli nokta nerededir ve erişim niçin kullanılacaktır? Teknik bilgi düzeyi ne durumdadır? Son kullanıcının erişebileceği ülke dışında güvenilir noktalar var mıdır? Sansürü aşma girişiminde başarısız olup yakalandığı takdirde kullanıcıyı bekleyen olası ceza düzeyi nedir? Son kullanıcı belirli bir aşma teknolojisini kullanmanın getireceği güvenlik risklerini doğru anlayabilecek midir? Kullanıcı sayısı ve eldeki bant genişliği Aşma teknolojisini sunan tarafın, hizmetten yararlanacak kullanıcı sayısını tahmin etmesi ve bun...

İnternet içeriğinin süzülmesi İçerik süzme ya da yaygın yarı İngilizce söylenişiyle içerik filtreleme internet erişimine kısıtlar (kontrol) koyma olanağı sağlar. Teknolojinin çıkış amacı bireysel düzeyde olmasına rağmen - ana-babaların çocuklarının uygunsuz içeriğe erişmesini engellemek - teknoloji, kurumsal ve ulusal düzeyde yaygın biçimde kullanılmaya başlanmıştır. İçeriğe erişimi denetlemek okullar, kütüphaneler ve şirketlerin de dahil olduğu çeşitli kuruluşların birinci önceliği olmuştur. Süzme teknolojisi giderek artarak ulusal düzeyde de uygulanmaktadır. Belirli içeriğe erişim, çoğunlukla sudan gerekçelerle tüm nüfusa yasaklanmaktadır. İçerik süzme teknolojileri genellikle liste temelli engellemeye bel bağlar, ve içeriğe ulaşmayı önlemek için anahtar-sözcük eşleştirmesi gibi teknikleri birlikte kullanırlar. Alan isimleri (ing: domain names ) ve adreslerden (URL: uniform resource locator) oluşan listeler derlenip sınıflandırıldıktan sonra süzme yazılımına yüklenir ve yazılım ...

Jung ve rüyalarına devam ediyoruz. Ormanda tek bir ağacı aramayı şöyle bitirmiştik: Bu yazıda iyi seçilmiş üç sözcük kullanmadığımız dikkatinizi çekmiştir. Jung ve rüyaya bir şey yapamıyoruz, sonuçta Jung'un rüyalarla ilgili yazı veya fikirlerini arıyoruz ama üçüncü sözcüğü pek güzel seçtiğimizi söyleyemem, ki sözcük seçiminiz her şeyden önemli. Psikoloji yerine başka bir sözcük kullanıp, tekrar arayın: Hedefi küçült, gürültüyü kes. Peki ama bu üçüncü sözcüğü nasıl bulacağız? Buradaki temel zorluk aradığımız şey hakkında ne kadar az şey biliyorsak, bulmanın da o derece zorlaşması. Kişisel olarak ben Jung hakkında hiç bir şey bilmiyorum. Zaten bu yüzden Jung ve rüyalar gibi bir konuyu seçtim. +Aramanın üçüncü kuralı Konu hakkında bilginiz azsa ya da iyi bir anahtar sözcük bulamıyorsanız yardım alın. Yardımdan kastım tabii ki psikoloji doktorası almış ve o anda tesadüfen yanıbaşınızda oturmakta olan arkadaşınıza sormak değil. Örneğin Vikipedi'ye ne dersiniz? Bakalım J...

Hükümette, Diyanet İşleri'nde, İSKİ'de, belediyelerde ya da aklınıza gelen her yerdeki büyük devlet görevlilerimizi MSN'de doyasıya eleştirmek isteyen (hakaret etmeden tabii; hakaret ayrı, eleştiri ayrı) devlet memurlarına duyurudur: Yanınıza az buçuk ingilizce bilen birisini alın (benim vaktim yok, çeviremeyeceğim). Üstelik programımın gerisindeyim . Şu adrese gidin: cypherpunks.ca Yazılanları okuyun, ve gereken programları indirip sitedeki talimatlara göre kurun. Artık anında mesajlaşma veya sohbet, chat, çet veya her-ne-diyorsanız-o 'nu yakalanma tehlikesi asgariye inmiş olarak yapabilirsiniz. Lütfen devlet büyüklerini eleştirirken devlet bilgisayarlarını kullanmayın (içinde hangi programların yüklü olduğunu bilemem ve sanırım bu suç bile olabilir; avukatınıza danışın). Memura hizmet vatana hizmettir.

Neyi arıyoruz ve niye arıyoruz sorusuna yanıt vermeyip aramadığımız takdirde bize nelerin gelebileceğinin örnekleriyle yetinmiştik. Gerçeği arıyoruz; çünkü yalnızca gerçek bilgiyle gerek kişisel, gerekse toplumsal sorunlarımızı çözebiliriz. Aramak sözcüğü doğal olarak bir şeylerin gizlenmiş olduğunu ima ediyor. Gerçek, bu değil. Çağımızda, bilişim çağında, yurttaşların demokrasisinden büyük şirketlerin demokrasisine doğru tatlı tatlı kaydığımız bu günlerde gerçek gizlenmiyor. Örtülüyor, sis perdesinin arkasına konuyor, vs. Gelişmiş toplumların bireyleri bilginin gizlenmesine ters bir tepki verebildiğinden, herşey aleni, ortada, bakan ve arayanlar için tabii. Hatta yeni Ortadoğu haritaları bile apaçık tartışılıyor, görüş alışverişi yapılıyor. Gerçeğin bir özelliği var: soğuk, kayıtsız, duygusuz. Matrix filminde Morpheus'un Nero'ya dediği gibi "Herkes gerçekle başa çıkamıyor." Birey olarak değil de karınca kolonisinin işlevsel bir parçası olarak yetiştirilen bizim ...

İnternet: haritası çıkarılmamış bir kıta ve dipsiz bir kuyu. Bu yazının yazıldığı tam şu anda, ağda 15 milyara yakın dizinlenmiş sayfa vardı[2] ve bu sayı geometrik olarak artıyor. Bu rakamın da düşük bir tahmin olduğunu unutmayın. En azından bugün için en iyi arama motoru olan Google bile ağın belki de en iyi ihtimalle üçte birini tarayabiliyor. Dolayısıyla şu anda 50 milyarın üzerinde sayfa olduğunu söylemek abartılı olmaz. Böyle başlıyordu Fravia'nın 2000 tarihli giriş bölümü. Aynı yazının 1997 tarihli sürümünde, biraz naifçe de olsa (ki muhtemelen O da aynı görüşte ve bu yüzden değiştirmiş fakat arşivleme amacıyla veya nostaljik nedenlerle hala tutuyor), şunları demiş: Geldiğini görebiliyorum... Bir kaç yıl içinde en önemli işlerden birisi ağda arama yapmak olacak (aslında haksız sayılmaz; bu bir bakıma doğru). Bir çok yeni dal oluşacak: ağ-araştırmacıları, ağ-takipçileri, ağ-arayanları, vb. Zen ve "hissetmekle"[3] beraber geniş küresel bilgi sahibi olmak gereke...

Şifreler (parolalar) modern yaşamın bir gerçeği. Kullandığımız elektronik aletler, hesaplar, uygulamalar arttıkça (tabii devletimizi de unutmamak gerek; o da hakkımızdaki her türlü bilgiyi, SSK, kimlik, vatandaşlık numarası, vergi, vb toplayıp hizmetimize sunuyor), hatırlamamız gereken şifrelerin sayısı da artıyor. Ortalama bir vatandaşın, şöyle kabaca sayarsak, cep telefonu, bilgisayar, bankamatik ve kredi kartı, çevrimiçi banka, e-posta, facebook (bu da bir gerçek, ne yapalım) hesabı olmak üzere en az yedi şifresi var. Jeff Atwood'un güncesinde rastladığım [ing.] hemen her işletim sisteminde çalışan şifre kırma programı Ophcrack , inanılmayacak kadar hızlı. "Gxcq098pRstzZ" gibi bir şifreyi yalnızca 160 (yazıyla yüzaltmış) saniyede kırıyor. Microsoft şifre sağlamlık ölçerinin yukarıda anılan ve kazayla bir kez kullanırsanız kimsenin, siz dahil ikinci kez hatırlayamayacağına emin olduğum şifreyi "sağlam" olarak verdiğini de ekleyelim. Peki Ophcrack neden ...

Şu Kate ne ulaşılmaz bir kadın! Güzel Eris , sen bana sabır ver! Hatırlarsaniz, size Kate'e nasıl ulaşacağınızı anlatmış ve bir vekil (proxy) sunucu adresi vermiştim. Türkiye'nin sayılı şirketlerinden birinde çalışmakta olan bir arkadaşım (rumuz sevimli bir hayvan), bilgi işlem bölümlerinin bu vekil sunucuya da erişimi yasakladığını (ne ayıp) ve Kate'i okuyamadığını söyledi. Ani bir tepki vererek burada binlerce vekil sunucunun adresini yayınlamam tabii ki mümkün ama bunu yapmayacağım (sansürcüler de göreceği için onların işini kolaylaştırmayalım istiyorum). Bunlar nasıl bulunur diye uğraşmayı siz okurlara bırakıyorum (bu birinci ev ödeviniz). Onun yerine, bilgi işlem bölümünüz de okusun ve faydalansın diye (tabii biraz bozulmaları da mümkün) iki seçenek daha göstereceğim, ki bu şekilde Türkiye'de her otoritenin uygulayacağı sansürü, bu servisler de engellenmedikçe (ehem, bu biraz zor olabilir ve Sam Amca kızabilir zira bunlar Amerikan şirketleri) aşabilirsiniz. Bu...

Wordpress sansüründe söylediğim gibi "gerçekten de bu yasakların faydası da olmuyor değil; bu sayede farklı düşünen ve farklı yazanları öğrenmiş oluyorum. Birazdan ilk iş bu siteleri bir ziyaret edeceğim," şeklindeki yorumumda haksız çıkmadım. Emre Sevinç'in, FZ blogs isimli güncesindeki Kim demiş matematik ve LaTeX sıkıcıdır başlıklı yazısı çok hoş. Günce bazılarınız için biraz teknik gelse bile, arada bir göz atmanızı tavsiye ederim. Yazıya konu olan LaTeX kodunu bile sağolsun vermiş...